Grudnik – pielęgnacja i jak sprawić, by znów zakwitł

Grudnik to epifit, a nie pustynny kaktus, dlatego potrzebuje jasnego rozproszonego światła i podłoża, które pozostaje wilgotne, a nie przesuszone na wiór. NC State Extension opisuje, że Schlumbergera x buckleyi wymaga jasnego rozproszonego światła, a od wiosny do lata podłoża wilgotnego, ale ani zbyt mokrego, ani zbyt suchego – przepuszczalnego i przewiewnego, z torfu, piasku i perlitu. Pełne słońce odbarwia pędy.

Clemson Extension podaje temperaturę uprawy 70–80°F wiosną i latem i zaleca podlewanie, gdy podłoże jest suche w dotyku, a po zawiązaniu pąków jesienią utrzymywanie go równomiernie wilgotnego, by zapobiec opadaniu pąków.

Całe sedno to kwitnienie, a zależy ono od światła i temperatury we wrześniu, a nie od tego, co robisz w grudniu. O tym mówią dwie kolejne sekcje.

NC State uznaje tę roślinę za nietoksyczną dla kotów, psów i dzieci.

Zawiązywanie pąków wywołują długie i chłodne noce, a liczby są konkretne. Według Clemson: czternaście lub więcej godzin nieprzerwanej ciemności na dobę, od połowy września przez co najmniej sześć kolejnych tygodni, przy czym już dwie godziny światła przerywającego ciemność wystarczą, by zahamować zawiązywanie pąków kwiatowych; widoczne pąki pojawiają się po trzech–czterech tygodniach. NC State podaje ten sam czynnik jako co najmniej trzynaście godzin nieprzerwanej ciemności każdej nocy od połowy września, przy temperaturze nocą 55–65°F.

Temperatura może zastąpić ciemność. University of Minnesota Extension podaje, że chłodne noce w temperaturze 55–65°F mogą wywołać kwitnienie niezależnie od długości dnia, a rośliny nie zakwitną, jeśli temperatura nocą utrzymuje się powyżej 65°F. Zakres dla zawiązywania pąków według Clemson to 60–68°F, najlepiej blisko 68°F.

Wystarczy wolny pokój, w którym nocą jest chłodno i naprawdę ciemno; lampa zapalona o dziesiątej wieczorem przekreśla sześć tygodni starań.

Opadanie pąków to druga połowa problemu z kwitnieniem, a jego przyczyn jest niewiele. NC State wymienia gwałtowne zmiany temperatury, przeciągi, niską wilgotność powietrza i niewłaściwe podlewanie. Clemson – zmiany temperatury, przerywanie ciemności światłem i przesuszenie. Lista Minnesoty to wahania temperatury, przeciągi, zmiany wilgotności, zmiana kierunku padania światła i przestawianie rośliny po rozpoczęciu zawiązywania pąków.

Gdy pojawią się pąki, przestań przestawiać. Nie przenoś doniczki do innego pokoju, nie obracaj jej, by wyrównać wzrost, i nie dopuść do przesuszenia – Clemson zaleca utrzymywanie równomiernej wilgotności po zawiązaniu pąków.

Clemson przestrzega też przed temperaturą poniżej 50°F lub powyżej 90°F po zawiązaniu pąków, a Minnesota zaznacza, że poniżej 50°F pąki mogą opadać.

Większość roślin sprzedawanych jako grudnik to w rzeczywistości grudnik ścięty (tzw. kaktus Święta Dziękczynienia), a różnicę widać na członach pędów. Clemson podaje test: grudnik ścięty ma na brzegach członów od dwóch do czterech piłkowanych ząbków lub wyrostków, podczas gdy brzegi członów prawdziwego grudnika są bardziej zaokrąglone. Illinois Extension opisuje ząbki grudnika ściętego jako przypominające haczyki lub pazurki, w przeciwieństwie do gładkich, zaokrąglonych lub karbowanych brzegów grudnika.

Kwiaty pozwalają sprawdzić to po raz drugi. Clemson zaznacza, że grudnik ścięty ma żółte pylniki, a grudnik – purpurowobrązowe, i że grudnik ścięty kwitnie mniej więcej miesiąc wcześniej.

Illinois dodaje trzecią roślinę z tej grupy, kaktusa wielkanocnego, o zaokrąglonych brzegach członów, ale gwiaździstych kwiatach, kwitnącego od marca do maja.

Pielęgnacja jest na tyle podobna, że rzadko ma to znaczenie, ale roślina, która kwitnie w listopadzie, robi dokładnie to, co powinna.

Clemson zaleca podlewanie, gdy podłoże jest suche w dotyku, utrzymywanie równomiernej wilgotności po zawiązaniu pąków jesienią i nigdy niepozostawianie wody w podstawce. NC State ujmuje to sezonowo: od wiosny do lata wilgotno, ale ani zbyt mokro, ani zbyt sucho, z ograniczeniem podlewania od połowy września w czasie rozwoju pąków i ponownie po kwitnieniu.

Jeśli chodzi o podłoże, Clemson podaje 60–80 procent ziemi do doniczek i 40–20 procent perlitu, dobrze przepuszczalne i napowietrzone. NC State opisuje przewiewne podłoże z torfu, piasku i perlitu o odczynie od kwaśnego do obojętnego. Minnesota zaleca ziemię do doniczek z torfem oraz piaskiem lub perlitem i wskazuje zgniliznę korzeni z przelania jako główną przyczynę zamierania roślin.

Przesadzaj mniej więcej raz na trzy lata, wiosną, zgodnie z zaleceniem Clemson – roślina najlepiej kwitnie w nieco ciasnej doniczce. Minnesota się z tym zgadza i podaje ten sam trzyletni odstęp.

Clemson nawozi co miesiąc w okresie wegetacji nawozem 20-10-20 lub 20-20-20 w połowie stężenia, co miesiąc dodaje sól Epsom w dawce jednej łyżeczki na galon wody i przestaje nawozić pod koniec lata, by jesienne kwitnienie było lepsze. Harmonogram Minnesoty to nawożenie co miesiąc od czerwca do sierpnia zrównoważonym nawozem do roślin doniczkowych w połowie stężenia, a gdy jesienią tworzą się pąki – przejście na nawóz o niskiej zawartości azotu i wysokiej zawartości fosforu, np. 0-15-10.

Rozmnażanie jest łatwe, a termin konkretny. Clemson zaleca pobieranie sadzonek w maju lub czerwcu, z trzema–pięcioma członami; ukorzeniają się w ciągu trzech–ośmiu tygodni pod plastikowym przykryciem, po trzy sadzonki w doniczce 4-calowej lub pięć w 6-calowej. Minnesota radzi pobierać sadzonki po kwitnieniu w miejscu połączenia dwóch członów, zanurzyć je w ukorzeniaczu, utrzymywać wilgotne podłoże w temperaturze 70–80°F i spodziewać się korzeni po około dwóch tygodniach.